ورود جریان مدرنیته به معماری و شکل‌گیری مکتب مدرنیسم در معماری تاریخچه‌ایی جذاب و جالب دارد که آن را میتوان به نوعی در تقابل با سنت‌های معماری رنسانس ارزیابی کرد. در این مقاله قرار است به سوال "مدرنیسم در معماری با کدام مکتب آغاز شد؟" پاسخ بدهیم.

مدرنیسم در معماری 

مدرنیسم و یا نوگرایی جریان فکری است که در آن انسان امروزی، توان تجربی خود را با دانش و فناوری همراه می‌کند و در این همراهی، هدف غایی او بهبود شرایط محیطی است. معماران مدرن با تفکر زدودن تزئینات اضافی از طراحی مسکونی شروع به خلق آثار با فرم‌های ساده و مکعبی کردند. این اشکال از نظر آنها به نوعی بیانگر جریان زندگی مدرن و رشد روزافزون تکنولوژی بوده است. در همین راستا، سوالات مهمی ذهن بسیاری از علاقه‌مندان به معماری را به خود مشغول کرده است، یکی از مهمترین این سوالات؛ چیستی مکتبِ آغازگر جریان مدرنیته در معماری است. برای پاسخ به این سوال بایستی به پیشنهء مکتب مدرنیسم و دوران رنسانس نگاهی بیاندازیم.

 

مکتب مدرنیسم در معماری

معماری مدرن

مدرنیسم در معماری | عبور از معماری رنسانس

جنبش هنری رنسانس در اواخر قرن چهاردهم میلادی در شهر رنسانس ایتالیا زاده شده است. این جنبش به طور مستقیم در قرن 15 و 16 میلادی در معماری اثر مستقیم گذاشت. رنسانس، دوران کلاسیک یونان (معماری رومی) را برای خود سرمشق قرار می‌دهد. در این دوره معماران در پی پیدا کردن اصولی غیر متزلزل برای ابراز زیبایی‌ها و رسیدن به تناسب هستند و معتقدند که این اصول دقیقاً در معماری یونان به کار گرفته شده است

معماری رنسانس

در معماری رنسانس، ساختمان‌های عظیم و زیبایی بر مبنای اصول معماری کلاسیک یونانی-رومی ساخته شده می‌شدند. معماری همچون نقاشی این دوره پر از واقعگرایی، تحرک و حس روندگی است. ساخت کلیساها در این دوره با قاعده‌های خاص مختص به معماری رنسانس ساخته می‌شدند و تزئین کلیساها توسط روش فرسک انجام می‌شد.

مدرنیسم در غرب

مدرنیسم در غرب در تضادی آشکارا با دین مسیحیت و جریان رنسانس متولد شد. تورج اتابکی(منتقد تاریخ) معتقد است که از میانه‌های قرن شانزدهم میلادی، در گوشه‌های مختلف جهان، جریان نوگرایی شروع به شکل یافتن می‌یابد. اتابکی معتقد به جریان‌های متعدد نوگرایی است و با کسانی که از نوگرایی به عنوان یک جریان منفک و برخاسته از کشور فرانسه نگاه می‌کنند، مباحثه میکند. از نظر او هر سرزمینی جریان مدرنیته خاص خود را دارد، برای مثال جریان مدرنیته خاورمیانه به طور کامل جدا از جریان مدرنیتهء اروپا است.

تورج اتابکی

تورج اتابکی

مدرنیسم | جریان فکری که هیچگاه از بین نمی‌رود

مدرنیسم جریان فکری بود که توسط بسیاری از کشورها از جمله بریتانیا مورد هجوم قرار گرفت، اما حال می‌توان به وضوح یکپارچگی این جریان را با تفکرات هنری بریتانیا از نزدیک لمس کرد. "چارلز جنکس" منتقد آمریکایی معتقد است که اگرچه ده‌های متمادی از تولد جریان نوگرایی می‌گذرد، اما این جریان هنوز در حال آزمون و خطاست و همانند یک شیوه، راه خوبی برای حس کنجکاوی معماران امروزی است.

Charles_Jencks

چارلز جنکس

مکتب مدرنیسم در معماری | نقش مدرسه باوهاوس در تولد معماری مدرن


آموزه‌های هنری مدرسه باهاوس را میتوان از پایه‌های اساسی شکل‌گیری معماری مدرن به حساب آورد. این مدرسه در سه دورهء زمانی مختلف بین سال‌های 1919 میلادی تا سال 1933 میلادی تحت مدیریت معماران بزرگی چون والتر گروپیوس، هانس مه‌یر و لودویگ میس ون دروهه به آموزش و پرورش معماران نسل مدرن پرداخت.


نقش مدرسه باوهاوس در شکلگیری معماری مدرن

مدرسه باوهاس

تفکرات معماری مدرسه باوهاس بعد از جنگ جهانی اول به سمت و سوی طراحی فرم‌های مکعب شکل، طرح‌های صنعتی و دوری از تزئینات معماری حرکت کرد. اگر به طراحی مدرسهء باهاوس نیز دقت کنید، متوجه عدم وجود هرگونه تزئینات اضافی خواهید شد. در واقع معماران مدرسه باوهاوس معتقد به نمایش مفهوم عملکرد ذاتی در معماری بودند.

مفهوم عملکرد ذاتی در معماری مدرن

والتر گروپیوس معتقد به مفهوم "عملکرد ذاتی" در معماری مدرن بوده است. در راستای تشریح این مفهوم وی در جایی عنوان می‌کند که ساختمان بایستی منعکس کنندهء جهان مکانیکی و جابه‌جایی سریع عناصر باشد، بنابراین تحریف‌های زائد و بی‌مورد و در نهایت جزئی‌گرایی باعث دور شدن ساختمان از کارکرد اصلی‌اش خواهد شد. والتر و هم‌قطارانش معتقد بودند که در راستای مفهوم عملکرد ذاتی بایستی گفت زیبایی یک هواپیما و یا یک لوکوموتیو در حرکت بودنشان است و زیبایی یک دستگیره در مفهوم باز کردن درب خانه نهفته است.

فیلم آشنایی با مدرسه باهاوس

 

خرید کاغذ دیواری ارزان

 

معماری مدرن و جنگ جهانی

مدرنیسم را به راستی میتوان هم عرض با پایان جنگ جهانی و نیاز رو افزون به ترمیم خرابی‌های بعد از دوران جنگ دانست. در این دوره انبوهی از مردم آواره در سراسر اروپا وجود داشتند که بدون سرپناه و در اردوگاه‌ها مانده بودند. بنابراین در این وضعیت ساخت خانه آنهم به سبک کلاسیک جز هزینه زیاد و زمان طولانی هیچ دستاورد دیگری برای تصمیم گیرنده‌های ارشد کشورها در بر نداشت. بنابراین برای طراحی و ساخت ساختمان‌های عظیم آنهم با سرعت بالا نیاز به سبکی جدید بود که به دور از هرگونه زوائد با سرعت بالا خانه‌های مسکون برای جمعیت آواره ساخته میشد، بنابراین سبکی به نام سبک مدرن در معماری متولد شد. این سبک معماری با بهره‌گیری از پلان معماری و مصالح مدرن و با رویکرد ماشینیزه شدن جهان، آثار زیادی را در جهان خلق کرد.

مکتب مدرنیسم | آثار شاخص دنیا

مدرنیسم واکنش بزرگ و مهمی به بحران اجتماعی و فروپاشی دین بوده است. برخی از منتقدان معماری معتقدند که بایستی مدرنیسم را از مکتب رئالیسم یا مکتب شیکاگو دانست که به راسیونالیسم (سبک جهانی) و بعد با هاوس و سپس به آن چیزی که ما مدرنیسم می نامیم منجر می‌شود.

مشخصات اصلی مکتب مدرنیسم در معماری

  • مکتب مدرنیسم| عنصر التقاطی برگرفته از خط و مشی قرن نوزدهم است.

  • توجه به اهمیت آجر دکوراتیو  و مصالح کاربردی در مکتب مدرنیسم به کرات به چشم میخورد.

  • در مکتب مدرنیسم از شیوه دورنمایی، عناصر ساختاری و روش‌های سازه‌ای استفاده می‌شود.

  • طراحی لوازم از سرامیک تا درب آسانسور در این مکتب به شیوه ایی جدیدی طراحی می‌شود.

در ادامه با چند نمونه از مهمترین آثار معماری مدرن که از نظر نشریه گاردین به "غول‌های معماری مدرن" معروف هستند آشنا می‌شوید.

طراحی ویلا مدرن | ویلا ساوا (Villa Savoye)

طراحی ویلا ساوا توسط معمار معروف سوئیسی "لو کوربوزیه" بین سال‌های 1928 تا 1931 میلادی در حومهء شهر پاریس"پوآسی" انجام شده است. پلان ویلا به شکل یک مکعب کم ارتفاع و تقریباً مربعی شکل است. حداکثر شیب رمپ پیاده و حداقل گردش اتومبیل به عنوان دو ثابتی هستند که اندازهء یک ویلای مکعبی شکل را تعیین می‌کنند.

 

طراحی ویلا مدرن

لوکوربوزیه پنج المان مهم در معماری مدرن تعریف کرد که به وضوح در طراحی ویلا  ساوا پیاده شده‌اند. این پنج المان به شرح زیر هستند:

  1. پیلوت
  2. باغچه‌بام
  3. پلان باز
  4. نمای آزاد
  5. پنجره کشیده

آشنایی با ویلا ساوا

معماری مدرن ساختمان و موزه فریدا کالو

یک ساختمان مکعبی شکل ظریف که توسط یک پل به یک بلوک بزرگ قرمز رنگ متصل می‌شود. یکی دیگر از آثار شاخص معماری مدرن ساختمان و موزه فریدا کالو است. یکی از این بلوک‌های ساختمانی متعلق به فریدا نقاش بزرگ اسپانیایی و دیگری مختص به شوهر وی Diego Rivera بوده است.

معماری مدرن | خانه شیشه‌ایی

ساختمان معروف به عمارت شیشه‌ایی یکی از نمونه‌های مثال زدنی و شاهکاردر دنیای معماری مدرن است. عمارت شیشه‌ایی توسط معمار معروف "Pierre Chareau" در سال 1932 میلادی در فرانسه،پاریس، ساخته شده است.

معماری مدرن

طراحی ویلا مدرن | ویلای برزیلی

یکی از نمونه‌های اولیه طراحی ویلای مدرن، این ویلای منحصر به فرد در برزیل است. نمونه عالی طراحی کف، دیوار و سقف به شکلی پیوسته که گویی هیچ جزئی جدا از دیگری نیست. این ویلای مدرن که معروف به خانه و استدیو Casa Vilanova Artigas است همچون یک دیاگرام تاشو است که عملکردی دوگانه برای زندگی و کار دارد. در طبقه پایین این ویلا، یک فضای داخلی با دیوارهای آجری وجود دارد که با رنگ‌های آبی و قرمز متمایز شده‌اند. این فضا توسط یک راه پله به دفتر او در طرف دیگر خانه می‌رسد.

معماری مدرن

طراحی ویلا مدرن

شرکت طرح معماری ایوان

یکی از مهمترین معیارها در طراحی ویلا مدرن موقعیت مکانی ویلا است که نقش کلیدی در طراحی دارد. هدف معمار در راستای طراحی ویلا مدرن، طراحی ویلایی جدا از طبیعت نیست. بلکه وی تمام تلاش خود را به کار میگرد تا بنایی طراحی کند که بیشترین تناسب را با طبیعت دارد و المان آرامش و امینت را به ساکنین القا کند. در طراحی یک ویلای مدرن اصول ساده‌گرایی و اصل انتزاع بایستی با ساده‌گرایی ترکیب شوند تا پلان معماری چنین بنایی را پایه‌گذاری کنند.

 نمونه طراحی ویلا

اصول طراحی ویلا

به بیان دیگر، عناصر خطی و ساده، اشکال هندسی پایه‌ایی اجزای اصلی ویلای مدرن هستند. در طراحی ویلای مدرن، معمای اوج هنرف خلاقیت خود را در آزادانه‌ترین حالت ممکن به نمایش می‌گذارد؛ چراکه عناصر دست و پاگیر معماری کلاسیک پیش روی وی نیستند. حجم‌های آبستره، اشکال مجزا و یا تو رفته و یا بیرون زده در طراحی مدرن، نمایی متعادل و منحصر به فرد ایجاد می‌کنند.

طراحی ویلا مدرن 2

طراحی ویلا مدرن 3

طراحی ویلا مدرن 4

روح معماری مدرن، ایجاب می‌کند که در عین امتزاج با طبیعت اطراف، همواره مرزی بین بنا و کانسپت‌های طبیعی ایجاد شود. بنابراین بنا به خودی خود، کارکرد ساختمانی خود را دارد و در تعامل با طبیعت است نه تقابل! در معماری ویلا مدرن، با احجام زیادی رو به رو هستیم که هر حجم هویت خاص خود را دارد و رویکرد حجم پلان طراح را از طراحی فضاهای بی هویت بازمیدارد.

طراحی ویلا مدرن 5

طراحی ویلا مدرن 6

متریال اصلی در طراحی ویلا مدرن

  • بتن اکسپوز
  • شیشه
  • آجر
  • سنگ
  • رنگ سفید، خاکی خنثی
  • استفاده ازنورپردازی کاکردگرایانه

سفارش طراحی ویلا مدرن

در این مقاله با مکتب مدرنیسم و چگونگی وورود آن یه دنیای زیبای معماری آشنا شدید. جریان مدرنیسم به دور از هرگونه زوائد دست و پاگیر "معماری کلاسیک" زیبایی کارکردگرایانه‌ایی را در قالب بک بنای مسکونی به شما ارائه می‌دهد. برای سفارش طراحی ویلا به هر سبک و سلیقه‌ایی با شرکت طرح معماری ایوان از طریق لینک زیر در تماس باشید.

 

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره زیر شاخه های سبک مدرن در معماری، میتوانید مقالات زیر را دنبال کنید

سبک فتوریسم در معماری

سبک معماری فیگوراتیو

سبک معماری ارگانیک